Nhóm Nam Đảo

Chia sẻ bài viết qua Email

Nhóm Nam Đảo

Nhóm Nam Đảo

Các cư dân ngôn ngữ Nam Đảo sinh sống ở Việt Nam, Campuchia, Thái Lan, song chủ yếu trên các đảo của Indonesia, Timor Leste, Malaysia (đảo và bán đảo), Philippines, Singapore, Brunei, Madagascar, Micronesia, Polynesia, Melanesia, New Guinea và Đài Loan. Có khoảng 150 dân tộc với dân số ước tính 250 triệu người, trong đó ở các nước Đông Nam Á lục địa chỉ có khoảng 9 triệu. Theo nhiều nghiên cứu, tổ tiên cư dân Nam Đảo di cư từ nam Trung Quốc xuống Thái Bình Dương.  

Ở Việt Nam, thuộc ngữ hệ Nam Đảo có 5 dân tộc: Chăm, Giarai, Êđê, Raglai và Churu, với tổng dân số hơn 1 triệu người (2009). Họ bảo lưu truyền thống mẫu hệ và dấu tích văn hoá vùng biển.

Người Chăm đã từng có nhà nước. Vương quốc Champa xưa kia để lại một nền văn hóa hết sức phong phú với hàng loạt đền tháp rất nổi tiếng. Chữ viết Chăm thuộc hệ chữ gốc Ấn Độ. Phụ nữ Chăm giỏi dệt lụa và làm gốm. Hiện tại, bộ phận người Chăm ở duyên hải miền Trung theo đạo Bàlamôn hoặc Bàni. Kinh tế truyền thống chính của họ là nông nghiệp lúa nước. Bộ phận ở thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Nam Bộ theo Islam giáo. Họ chủ yếu sinh sống bằng đánh cá, buôn bán và có nghề đóng thuyền nổi tiếng.

Người Chăm Hroi và 4 tộc người khác thuộc ngữ hệ Nam Đảo (Giarai, Êđê, Raglai, Churu) sinh sống ở Tây Nguyên và miền núi các tỉnh từ Phú Yên vào Bình Thuận. Sự phân bố này nối liền với địa bàn cư trú của người Chăm, tạo thành một vùng văn hoá Nam Đảo ở Đông Dương. Các cư dân Nam Đảo có mặt ở Tây Nguyên từ rất sớm, nhưng chắc là sau các cư dân ngôn ngữ Môn – Khơme và trước khi hình thành vương quốc Champa. Nguồn sống chính của họ là lúa rẫy, gieo trồng theo chế độ hưu canh, bỏ hoá đất lâu năm rồi mới canh tác trở lại. Ruộng nước trước đây chỉ có ở một số nơi có đất sình lầy. Tổ chức xã hội tự quản cổ truyền là làng, tập hợp các gia đình lớn mẫu hệ. Tuy nhiên, các gia đình nhỏ (gồm một cặp vợ chồng và các con) nay đã phổ biến. Đời sống vận hành theo phong tục. Tính cộng đồng làng rất cao, nhưng sự phân hoá giàu nghèo trong dân làng cũng đã rõ.

Trong trưng bày thường xuyên của Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, không gian giới thiệu về các cư dân Nam Đảo được bố trí ở tầng 2 của tòa nhà “Trống đồng". Hiện vật rất phong phú, gồm các loại công cụ sản xuất, đồ gia dụng, nhạc cụ, trang phục, tẩu hút thuốc, đồ đan (gùi, giỏ, hộp...), đồ gốm và dụng cụ làm gốm, tượng mồ... Ngoài ra, trong Vườn Kiến trúc (Khu trưng bày ngoài trời) còn có 3 tổ hợp kiến trúc dân gian rất đặc sắc. Đó là khuôn viên của một gia đình mẫu hệ người Chăm với 5 ngôi nhà, nhà dài của người Êđê và nhà mồ của người Giarai. Các phim dân tộc học thời lượng ngắn và nhiều bức ảnh thực địa minh họa sinh động cuộc sống của đồng bào. Tất cả các bài viết, thông tin đều được thực hiện bằng 3 ngôn ngữ (Việt, Pháp, Anh). 


Mở của từ 8h30 tới 17h30 tất cả các ngày trừ thứ hai hàng tuần và Tết Nguyên Đán

Đường Nguyễn Văn Huyên, Cầu Giấy, Hà Nội